Valeda Tedavisi (Kuru Tip Sarı Nokta)

Valeda tedavisi, Op. Dr. Fatih Baltu’nun uyguladığı tedaviler arasındadır. Bu sayfada Valeda tedavisinin ne olduğunu, kuru tip sarı nokta hastalığında nasıl kullanıldığını, seans planını ve kimlere uygun olduğunu bulabilirsiniz.

Valeda Light Delivery System, kuru tip yaşa bağlı makula dejenerasyonunda (kuru tip sarı nokta hastalığı) kullanılan, fotobiyomodülasyon temelli bir tedavi cihazıdır. Belirli dalga boylarındaki (sarı, kırmızı ve yakın kızılötesi) düşük enerjili ışığın retina hücrelerine uygulanması esasına dayanır. Bu ışık, hücre içindeki enerji fabrikaları olan mitokondrileri uyararak hücrenin enerji üretimini artırır, iltihabi süreçleri ve oksidatif stresi azaltır. Isıtma, kesme veya yakma yoktur; işlem ağrısız ve iğnesizdir.

Kuru tip sarı nokta neden önemli?

Sarı nokta (makula), retinanın tam ortasında yer alan ve net görmeyi sağlayan küçük bölgedir. Okumak, yüzleri tanımak, araba kullanmak bu bölgenin işidir. Yaşa bağlı makula dejenerasyonunun %85-90’ı kuru tiptir ve yavaş ilerler. Erken dönemde retina altında drusen adı verilen birikintiler görülür; ilerledikçe hücre kaybı (coğrafi atrofi) gelişir ve merkezi görmede kalıcı bulanıklık, harflerin ortasının silinmesi, düz çizgilerin dalgalı görünmesi ortaya çıkar. Yaş tipin aksine kuru tip için uzun yıllar boyunca vitamin desteği dışında bir tedavi seçeneği bulunmuyordu; Valeda bu boşlukta geliştirilen ilk ışık temelli uygulamadır.

Valeda tedavisi kimlere uygundur?

• Erken ve orta evre kuru tip yaşa bağlı makula dejenerasyonu olan hastalar
• Görme keskinliği henüz belirgin şekilde düşmemiş, merkezi retinada yaygın atrofi gelişmemiş kişiler
• Vitamin desteğine (AREDS2) ek olarak koruyucu bir yaklaşım isteyen hastalar
• Düzenli takip ve OCT kontrolüne uyum sağlayabilecek kişiler

Valeda; yaş tip sarı nokta hastalığının yerine geçmez. Retina altında sıvı ve yeni damar oluşumu varsa öncelikli tedavi göz içi iğne (anti-VEGF) tedavisidir. İleri evrede geniş coğrafi atrofi gelişmiş gözlerde ise beklenen fayda sınırlıdır; bu hastalarda teleskopik gözlük ve az görme rehabilitasyonu gündeme gelir. Işığa duyarlılık yaratan ilaç kullananlar ve gebeler için uygunluk ayrıca değerlendirilir.

Seans nasıl uygulanır?

Hasta cihazın önüne oturur, çenesini ve alnını dayar ve ekrandaki hedefe bakar. Göz bebeğinin damlayla büyütülmesi gerekmez. Tek bir seansta göz başına yaklaşık 4-5 dakika süreyle, farklı dalga boylarındaki ışık sırayla uygulanır. İşlem sırasında ışık algılanır ama rahatsızlık vermez; iğne, damla veya anestezi kullanılmaz. Seans bittikten sonra hasta aynı anda normal hayatına döner, araç kullanabilir.

Standart protokolde tedavi 3-4 hafta içinde 9 seans olacak şekilde, haftada 3 gün uygulanır. Bu seri yılda genellikle 2-3 kez tekrarlanır. Tedaviye yanıt, seans serilerinin öncesinde ve sonrasında görme keskinliği, OCT ve retina görüntüleme ile takip edilir.

Valeda’dan ne beklenmeli?

Valeda’nın amacı kaybedilmiş görmeyi geri getirmek değil, mevcut görmeyi korumak ve hastalığın ilerleme hızını yavaşlatmaktır. Klinik çalışmalarda tedavi alan gözlerde görme keskinliğinde ortalama harf kazancı ve drusen hacminde azalma bildirilmiştir. Bununla birlikte yanıt kişiden kişiye değişir; hastalığın evresi ne kadar erkense beklenen fayda o kadar yüksektir. Erken başvuru, bu tedavide en belirleyici unsurdur.

Valeda ile birlikte yapılması gerekenler

• Sigaranın bırakılması: Sigara, kuru tip makula dejenerasyonunun en güçlü değiştirilebilir risk faktörüdür.
• AREDS2 formülasyonlu vitamin desteği — hekim önerisiyle, orta ve ileri evrede.
• Yeşil yapraklı sebzeler, lutein ve zeaksantin açısından zengin beslenme, haftada iki kez balık.
• Güneşte UV ve mavi ışık korumalı gözlük kullanımı.
• Tansiyon, kolesterol ve kan şekerinin kontrol altında tutulması.
• Evde Amsler çizelgesi ile haftalık kontrol; çizgilerde dalgalanma veya karartı fark edilirse gecikmeden başvuru.

Sık Sorulan Sorular

Valeda tedavisi ağrılı mı?

Hayır. Valeda düşük enerjili ışık kullanır; iğne yapılmaz, göze temas edilmez ve anestezi gerekmez. Seans boyunca yalnızca ışığı görürsünüz. İşlem bittiğinde günlük hayatınıza hemen dönebilirsiniz.

Valeda göz içi iğne tedavisinin yerini tutar mı?

Hayır. Valeda kuru tip sarı nokta hastalığı içindir. Retina altında sıvı ve yeni damar oluşumuyla giden yaş tipte tedavi göz içi anti-VEGF enjeksiyonlarıdır. İki tedavi birbirinin alternatifi değil, farklı hastalık tiplerinin tedavisidir.

Kaç seans Valeda tedavisi gerekir?

Standart protokolde 3-4 hafta içinde 9 seans uygulanır ve bu seri yılda 2-3 kez tekrarlanır. Seans sayısı hastalığın evresine ve tedaviye verilen yanıta göre hekim tarafından yeniden planlanabilir.

Valeda ile görmem düzelir mi?

Tedavinin asıl hedefi mevcut görmeyi korumak ve hastalığın ilerlemesini yavaşlatmaktır. Bazı hastalarda görme keskinliğinde ölçülebilir iyileşme bildirilmiştir, ancak bu her hastada beklenmemelidir. Erken evrede başlanan tedaviden alınan yanıt daha iyidir.

Valeda tedavisi sırasında damla ile göz büyütülür mü?

Genellikle gerekmez. Göz bebeği büyütülmediği için tedavi sonrası bulanık görme ve ışık hassasiyeti yaşanmaz; hasta aynı gün araç kullanabilir ve işine dönebilir.

Valeda tedavisi: Özet

Valeda tedavisi ile ilgili kararlar, kişiye özel muayene bulgularına ve OCT sonuçlarına göre verilir. Sarı nokta hastalığının kuru mu yaş mı olduğu, hangi evrede bulunduğu belirlenmeden tedavi planlanamaz. Valeda tedavisi hakkında sorularınız için Op. Dr. Fatih Baltu ile görüşebilirsiniz. Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için göz muayenesi gereklidir.

İlgili Sayfalar

• Sarı Nokta Hastalığı (Makula Dejenerasyonu)
• Retina Lazeri ve Göz İçi İğne Tedavisi
• Teleskopik Gözlük Muayenesi
• Micropulse Lazer (SSR) Tedavisi
• Online randevu oluşturun

Ek kaynaklar: Türk Oftalmoloji Derneği, American Academy of Ophthalmology — Makula Dejenerasyonu ve Dünya Sağlık Örgütü — Görme Bozukluğu.

Randevu Öncesi Hazırlık

• Muayeneden önce en az 7 gün yumuşak lens, 21 gün sert lens kullanmayı bırakın.
• Varsa önceki göz raporlarınızı, reçetelerinizi ve kullandığınız ilaçların listesini getirin.
• Göz bebeği damlası uygulanacağı için muayene sonrası 4–6 saat araç kullanamazsınız; yanınızda refakatçi bulunsun.
• Muayene günü göz makyajı yapmayın.
• Kronik hastalığınız veya düzenli kullandığınız ilaç varsa mutlaka belirtin.